Onder de groene linde

VERHALENDE LIEDEREN UIT DE MONDELINGE OVERLEVERlNG

Verzameld door Ate Doornbosch

Deel 1
Liederen met magische, religieuze en stichtelijke thematiek

Uitg. Uniepers, softcover, geillustreerd.

Het zingen van bekende liederen, en ook het luisteren naar en tegelijkertijd leren van nieuwe liederen, is eeuwenlang voor velen een belangrijke bron van vermaak geweest, niet alleen in de vrije tijd, voorzover die er was, maar ook en vooral tijdens het werken. Er werd gezongen en meegezongen. Zo werden liederen van de ene generatie op de andere overgeleverd. Door rondtrekkende marskramers, seizoenarbeiders, postkoetsiers en schippers werden ze van de ene streek naar de andere overgebracht.

Naarmate het zingen ten gevolge van industrialisering, mechanisering van de landbouw en de opkomst van de grammofoon en radio meer en meer uit het dagelijks leven verdween, groeide in Nederland de wetenschappelijke belangstelling voor het mondeling overgeleverde lied. Dit resulteerde in 1952 in de oprichting van het Nederlands Volksliedarchief, dat sinds 1963 deel uitmaakt van het P.J. Meertens-Instituut.
Ook bij de omroep ontstond in die tijd belangstelling voor deze liederen. In 1957 startte Ate Doornbosch het radioprogramma Onder de groene linde. Hij bracht hierin liederen uit de mondelinge overlevering ten gehore en vroeg zijn luisteraars telkens hierop te reageren en hem liederen toe te sturen.

Het verzamelen van deze nog in de herinnering voortlevende liederen kreeg een geweldige stimulans toen Doornbosch in 1966 als wetenschappelijk onderzoeker in dienst trad van het P.J. Meertens-Instituut. Hij kon hierdoor honderden van zijn luisteraars die nog oude liederen kenden, thuis bezoeken. Op die wijze legde hij in de afgelopen 30 jaar ca. 10.000 liederen op de band vast.

In de reeks Onder de groene linde zal een selectie uit deze liederen, voorzien van notenvoorbeelden en commentaar, worden gepubliceerd. De reeks zal zeven delen gaan omvatten waarin onderwerpen als liefde, echtbreuk, familie- en sociale conflicten, rampen, moord, list en bedrog aan bod zullen komen. Dit eerste deel bevat liederen over betovering, vervloeking, zonde, geweld, schuld, straf, boete en bekering.