Uitg. De Bezige Bij, softcover.
Leesvouw in omslag.


'Aldus keren stierevechters in ruste op een goede dag terug naar de arena om aan iedereen en aan zichzelf te bewijzen dat zij nog niet oud zijn. Twintig jaar doorgebracht in dagelijks ijdele afwachting dat er iets bijzonders gebeurt, maar zonder ooit iets te doen om dat teweeg te brengen, en nu is dat uitzonderlijke opgeroepen en is het zover...' Toen Chaos en nacht in 1963 bij Gallimard in Frankrijk verscheen, werd het aangekondigd als 'de eerste roman van Henry de Montherlant na vierentwintig jaar'. En dat hield na zijn grote romans over de 'stierevechters' en de 'meisjes' een belofte in, en de verwachting van een verrassing.
De roman Chaos en nacht wordt opnieuw geheel beheerst door Montherlant's grote thema: Spanje. Hoofdpersoon don Celestino - door een criticus een nakomeling van Don Quichotte genoemd, eenzaam als koning Lear - heeft in januari 1939, aan het einde van de Spaanse Burgeroorlog, tezamen met 250.000 andere Spanjaarden zijn vaderland verlaten en asiel gevonden in Parijs. Deze zevenenzestigjarige ex-barricadenstrijder en - anarchist is bezeten van zijn Spaanse verleden. Overdag schrijft hij in een cafe zijn politieke pamfletten, 's nachts levert hij strijd met de fantomen vanachter de Pyreneeen. Een erfeniskwestie doet hem terugkeren naar Spanje. Hij verwacht een val. Montherlant echter heeft een grootser einde voor zijn tragische held in petto, ver uitstijgend boven de politiek.
Met Chaos en nacht, symbolen voor 'leven' en 'dood', heeft Henry de Montherlant een roman geschreven, die op onvergetelijke wijze gestalte geeft aan leven en dood van een groot man.