Bevroren in de tijd

Owen Beattie en John Geiger

Uitg. Hollandia, softcover, geillustreerd.

Het noodlot van de Franklin expeditie, 1845-1848
Inleiding door Boudewijn Büch

'Het lijkt net of hij bewusteloos is,' stelde Beattie verbaasd vast toen hij het slanke lichaam van de twintig­jarige eerste stoker Joho Torrington boven de grond bracht, waarbij het hoofd van de jongeman slap tegen zijn schouder viel.

Het perfect geconserveerde lichaam van Torrington had 138 jaar lang in de altijd bevroren grondlaag van het noordpoolgebied begraven gelegen. Dit is het verhaal over hoe de ontdekking van de lichamen van drie Victoriaanse zeelui door de gerechtelijk antropoloog, dr Owen Beattie, leidde tot het natrekken van het lot van de beroemde Franklin expeditie van 1845-1848.

Wat er werkelijk is gebeurd tijdens die ongelukkige poolexpeditie van Sir Joho Franklin in 1845-1848 is bijna 140 jaar een raadsel geweest. De pogingen tot reconstructie van de gebeurtenissen rond de verdwijning van Franklins goed uitgeruste sche­pen - de HMS Terror en de HMS Ere­bus - zonder enig geschreven verslag van de reis, laat staan dat een zoekexpeditie uit de negentiende eeuw een tragische aantekening had gevonden, bleven onvolledig en niet overtuigend.

Toen werd op 29 juni 1981 door een team dat samenwerkte met de antropoloog dr Owen Beattie, een gedeelte van een menselijke schedel gevonden. Na nog eens drie weten­schappelijke expedities in de daarop volgende vijf jaar, leidde dit tot de wel heel bijzondere onthullingen van dit boek. Hierin zijn de omstandig­heden nagetrokken waaronder de nog in leven zijnde leden van FrankIins elitegroep in het zicht van de noordwestelijke doorvaartroute, zijnde het doel van hun reis, bezweken aan de verschrikkingen van de hongerdood, scheurbuik en kannibalisme.

Zeer opmerkelijk zijn bovendien de conclusies van de gerechtelijke en antropologische wetenschap uit de twintigste eeuw na het onderzoeken van de verbazingwekkend goed geconserveerde lichamen van de drie Victoriaanse zeelui, die 138 jaar na hun dood werden opgegraven uit de altijdbevroren grond van het eiland Beechey. De kou die het einde had betekend van de expeditie van Franklin had er ook voor gezorgd dat de geheimen rond de dood van de mannen bewaard waren gebleven om door een volgende generatie onderzoekers onthuld te worden.

Dit interessante verslag van het dodelijke avontuur van Franklin wordt aangevuld met verbazing­wekkende foto's van de opgraving, kaarten en illustraties. Het bekend­maken van de onverwachte vondsten van dr Beattie is op zichzelf al een zeer avontuurlijk verhaal.